Đi qua một con đường nhiều năm không tự động chứng minh đó là lối đi chung thuộc quyền sử dụng của mọi hộ. Khi hàng xóm dựng cổng hoặc xây tường chặn đường, cần xác định ranh giới thửa đất, nguồn gốc lối đi, văn bản thỏa thuận và việc thửa đất của mình có đủ lối ra đường công cộng hay không. Kết luận phụ thuộc hồ sơ địa chính và tình trạng thực tế, không chỉ từ lời kể của hai bên.
Lối đi nằm trên đất của ai?
Hãy đối chiếu giấy chứng nhận, bản đồ địa chính, hồ sơ tách thửa, hợp đồng chuyển nhượng, sơ đồ kèm theo và mốc ranh ngoài thực địa. Một đường đất đang được nhiều gia đình sử dụng có thể là đất giao thông, phần đất thuộc nhiều người, hoặc lối đi qua bất động sản liền kề theo thỏa thuận hay quyền luật định. Mỗi trường hợp có căn cứ và cách giải quyết khác nhau. Ảnh chụp hiện trạng và lời khai người ở lâu năm hữu ích, nhưng cần đọc cùng tài liệu pháp lý.
Khi nào được yêu cầu lối đi qua đất liền kề?
Điều 254 Bộ luật Dân sự quy định chủ sở hữu bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản khác mà không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng có quyền yêu cầu một lối đi hợp lý. Vị trí được chọn phải xét sự thuận tiện, đặc điểm địa điểm, lợi ích của thửa đất bị vây bọc và thiệt hại ít nhất cho đất mở lối. Việc đền bù và kích thước lối đi cần xem thỏa thuận, nguồn gốc hình thành thửa đất và điều kiện luật định; không nên tự mở lối trên đất người khác.
Đường từng được gia đình cho đi nhờ thì sao?
Cần phân biệt quyền về lối đi qua với sự cho phép đi nhờ có thể thay đổi theo thỏa thuận. Tin nhắn, biên bản họp, giấy bán đất, sơ đồ phân lô và cách các bên sử dụng lối đi có thể cho thấy mục đích ban đầu. Nếu đất được chia tách từ một bất động sản chung, cần kiểm tra nghĩa vụ dành lối đi khi chia. Một bên không nên kết luận rằng “đi lâu thì thành đất của mình”; bên kia cũng không nên tự dựng vật cản khi quyền của các hộ còn đang được xác minh.
Nên làm gì trước khi khởi kiện?
Ghi nhận hiện trạng an toàn, tránh xô xát hoặc tự phá dỡ. Đề nghị cung cấp hoặc trích lục thông tin địa chính, thử thương lượng bằng văn bản về vị trí và phạm vi sử dụng. Nếu tranh chấp liên quan trực tiếp đến quyền sử dụng đất, cần xác định trình tự hòa giải và thẩm quyền theo Luật Đất đai đang áp dụng; nếu là tranh chấp quyền dân sự về lối đi, hướng thủ tục có thể khác. Luật sư cần xem giấy tờ và yêu cầu cụ thể để chọn đúng con đường giải quyết.
KM Union hỗ trợ ở đâu?
KM Union có thể rà soát nguồn gốc thửa đất, bản đồ, thỏa thuận và chứng cứ sử dụng lối đi, hỗ trợ xây dựng phương án thương lượng hoặc yêu cầu có căn cứ. Nếu lối đi đang bị chặn và việc sử dụng nhà đất bị ảnh hưởng, hãy liên hệ KM Union cùng giấy chứng nhận, sơ đồ và ảnh hiện trạng.
Căn cứ tham khảo
- Bộ luật Dân sự 91/2015/QH13, Điều 254 và quy định về quyền đối với bất động sản liền kề.
- Văn bản hợp nhất 44/VBHN-VPQH về Luật Đất đai, đối chiếu quy định về giải quyết tranh chấp đất đai.
Rà soát ngày 18/11/2026. Bài viết chỉ là thông tin chung, không thay thế tư vấn theo ranh giới, giấy tờ và nguồn gốc lối đi cụ thể; không dự đoán kết quả giải quyết tranh chấp.

